TÜBA Başkanı Şeker, COP31’de İklim ve Sağlık Politikalarında Bilim Akademilerinin Rolünü Ele Aldı
TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, COP31'de iklim-sağlık politikalarında bilimsel akademilerin bağımsız danışmanlık ve eşitlikçi iş birliği rolüne dikkat çekti.

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Antalya’da düzenlenen “İklime Dirençli Sağlık Sistemleri İçin Bilim ve Liderlik” başlıklı uluslararası etkinlikte konuşan TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, bilimsel akademilerin iklim ve sağlık politikalarında bağımsız danışmanlık, ulusal araştırma kapasitesinin güçlendirilmesi ve eşitlikçi uluslararası iş birlikleri yoluyla etkin rol alması gerektiğini söyledi.
Şeker, iklim krizinin aynı zamanda bir sağlık krizi olduğunu belirterek sıcak hava dalgaları, kuraklıklar, seller ve orman yangınlarının insan sağlığını doğrudan etkilediğini, gıda ve su güvenliğini tehdit ettiğini ve bazı bulaşıcı hastalıkların yayılmasını artırdığını ifade etti.
Tek Sağlık yaklaşımı vurgusu
Dünya Sağlık Örgütü verilerine atıfta bulunan Şeker, 2000-2019 yılları arasında dünya genelinde her yıl yaklaşık 489 bin sıcaklıkla ilişkili ölüm yaşandığını hatırlattı. Çözüm için insan, hayvan, bitki ve çevre sağlığının birlikte ele alındığı “Tek Sağlık” yaklaşımının benimsenmesi gerektiğini belirtti ve bu yaklaşımın bakanlıklar, yerel yönetimler, üniversiteler ve bilim akademilerini kapsayan bir yönetişim modeline dönüşmesi çağrısında bulundu.
Bilim ve politika arasında köprü
Şeker, akademilerin katkısını üç başlıkta değerlendirdi. Birincisi, bağımsız bilimsel danışmanlığın politika yapım süreçlerine daha fazla dahil edilmesi; ikincisi, önleyici sağlık hizmetleri ve ulusal kurumsal kapasitenin güçlendirilmesi; üçüncüsü ise eşitlikçi uluslararası bilimsel iş birliği. TÜBA’nın 2020 tarihli “Türkiye’de İklim Değişikliği ve Halk Sağlığı Raporu” ile COP31 için hazırlanan sentez raporunun bu alanlarda somut öneriler sunduğunu aktardı.
Somut öneriler
Moderatör Dr. Victor J. Dzau’nun sorusuna yanıt veren Şeker, sağlık, tarım ve çevre bakanlıklarını bir araya getiren “Tek Sağlık” konseylerinin kurulmasını, bu konseylerin bilimsel sekreterliğini akademilerin üstlenebileceğini söyledi. Ayrıca bölgesel veri üretme kapasitesinin geliştirilmesini ve düşük ve orta gelirli ülke araştırmacılarının uluslararası projelerde eşit ortak olarak yer almasını önerdi. Şeker, yanıtını “Kısacası: konseyler kurun, veri üretin, insanlara yatırım yapın.” sözleriyle tamamladı.
Ölçülebilir sonuçlar
Şeker, başarının üretilen strateji sayısıyla değil, korunan hayatlar ve oluşturulan dirençle ölçülmesi gerektiğini belirterek sözlerini tamamladı.




